salam uit Jeruzalem

Het afgelopen jaar heeft de Palestijns christelijke gemeenschap hard gewerkt aan het document ´Het uur van de waarheid. Een woord van geloof, hoop en liefde uit het hart van het Palestijnse lijden´. Dit document is een verklaring, een brief, gericht aan het Palestijnse volk, het Israëlische volk en de wereldgemeenschap. De auteurs van het document vergelijken hun document met het Kairos-document dat ten tijde van de apartheid door Zuid-Afrikaanse theologen werd gepubliceerd. Afgelopen vrijdag werd dit document gepresenteerd tijdens een bijeenkomst in Bethlehem, waar Palestijnse christenen en moslims, Joden, en christenen van over de hele wereld aanwezig waren. Zelf was ik ook op deze indrukwekkende bijeenkomst aanwezig.

Het document is een schreeuw van hoop, om hoop, recht uit het hart, vanuit een situatie die uitzichtloos lijkt. Steeds meer land wordt afgenomen, onderdrukking en vernedering is aan de orde van de dag, leven is veranderd in overleven. In deze brief uiten Palestijnse christenen hun nood en roepen om recht. Ze verwoorden hun pijn en dagen ondermeer Westerse christenen uit deze crisis, die ook een geloofscrisis is, serieus te nemen en niet meer zwijgend toe te kijken hoe zij worden onderdrukt. “Als jullie onze broeders en zusters zijn, als jullie geloven in Jezus, dan moeten jullie opkomen voor ons die lijden en onderdrukt worden.. Als er iets is in jullie theologie dat jullie daarvan weerhoudt, dan is dat niet in overeenstemming met de bijbelse boodschap van geloof, hoop en liefde.” Een oproep tot berouw en bekering, zo lees ik deze noodkreet. Een oproep die niet vraagt om een rationele benadering, maar uitnodigt om je te laten raken, jezelf kritisch te onderzoeken en in beweging te komen. Is het zo dat we als christenen wereldwijd één lichaam zijn, en dat als één lid lijdt, we allemaal meelijden?

Bisschop Michel Sabah licht het document kort toe, waarna twee Joden, een moslim-Palestijn en kerkelijk vertegenwoordigers van over de hele wereld kort reageren. Mark Braverman, een Jood uit de Verenigde Staten, roept de christenen op om actie te ondernemen. Een geëmotioneerd betoog, waarin hij vraagt om compassie voor het Joodse volk, maar niet op hen te wachten. Een andere Jood, Brian Walt, vertelt hoe hij zich schuldig voelde na de Gaza-oorlog omdat hij zijn mond niet opendeed. Nu vast hij één dag per maand, samen met rabbijnen, imams en predikanten, voor de Palestijnen in Gaza. Hij geeft aan hoe moeilijk het is om alleen te staan, en hoe belangrijk het is om bondgenoten te zoeken om zo kracht en steun te vinden bij elkaar.

Christenen vanuit Zuid-Amerika, Zuid-Afrika, India en Korea spreken vanuit hun eigen context van lijden en onderdrukking. Zij lezen in het Kairosdocument een liefdesverklaring van de Palestijnse christenen aan het Joodse volk. Er wordt een brief voorgelezen van Desmond Tutu, die op afstand zeer betrokken is. Christenen uit Europa en de Verenigde Staten benoemen hoe moeilijk het vaak is om vanuit het Westen zich in te kunnen leven in groepen en volken die onderdrukt en uitgebuit worden. De reacties raakten me. Het zijn mooie, persoonlijke verhalen van mensen die zich durven laten raken en daaraan uiting geven door in een kring om de Palestijnen heen te staan. Het gebeurt me zelden, maar op dit moment voel ik me bevoorrecht om deel uit te mogen maken van deze wereldwijde beweging die zich kerk noemt.

Na de vele korte reacties is een dansvoorstelling van Palestijnse jongeren, waarin ik geraakt wordt door de angst en de kracht die allebei worden uitgebeeld en zo dicht bij elkaar liggen. Het document wordt ondertekend en samen met een aantal witte ballonnen opgelaten. Ik hoop dat er een moment komt waarop ik kan zeggen dat dit een historische gebeurtenis was, omdat dat een proces in gang heeft gezet van berouw en bekering in de Westerse kerken. Inshallah.















Klik hier voor meer foto´s van de bijeenkomst

Van harte welkom bij de overhandiging van dit document aan vertegenwoordigers van Nederlandse kerken op dinsdagmiddag 22 december 2009 in De Dom in Utrecht.

Citaten uit ´Uur van de waarheid - Een woord van hoop, geloof en liefde uit het hart van het Palestijnse lijden´

4.2.3 Tegenover de Israëlische bezetting verklaren wij dat onze enige optie als christenen verzet is. Verzet is een recht en een plicht voor iedere christen. Maar het is verzet met liefde als drijfveer. Daarom is het een creatief verzet, omdat het wegen moet vinden om een beroep te doen op de menselijkheid van de vijand. Het durven zien van de waardigheid van God in het aangezicht van de vijand zelf, betekent dat we stelling nemen in het licht van deze zienswijze en actief in verzet komen. Zo willen we het onrecht stoppen en de aanvaller dwingen zijn agressie te beëindigen om het verlangde doel te bereiken: het terugkrijgen van het land, vrijheid, waardigheid en onafhankelijkheid.

4.2.5 Verzet tegen het kwaad van de bezetting is dus ingebed in christelijke liefde, die het kwaad de toegang weigert en weerstaat. Deze liefde verzet zich tegen het onrecht in al zijn vormen, met methoden ontleend aan de logica van de liefde. Daarbij wordt alle energie gestoken in het stichten van vrede. Wij kunnen ons verzetten door burgerlijke ongehoorzaamheid. We verzetten ons niet met de dood, maar eerder met respect voor het leven.
We hebben groot respect voor hen die hun leven gaven voor onze natie. Maar we bekrachtigen ook dat iedere burger bereid moet zijn zijn/haar leven, vrijheid en land te verdedigen.

4.2.6 Palestijnse burgerinitiatieven, internationale organisaties, niet- gouvernementele organisaties (NGO’s) en bepaalde godsdienstige organisaties doen een beroep op individuen, bedrijven en staten. Het verzoek is om zich te engageren in desinvestering en in economische en commerciële boycot van alles wat bezetting en bezetter geld oplevert. Dit komt overeen met de logica van het geweldloze verzet. De bijbehorende ondersteunende campagnes vragen om moed en een openlijke en oprechte verklaring dat we niet uit zijn op wraak, maar een einde willen maken aan het bestaande kwaad om zo de onderdrukkers en de slachtoffers van onrecht te bevrijden. Het doel is beide volken te bevrijden van de extremistische standpunten van opeenvolgende Israëlische regeringen en daardoor gerechtigheid en verzoening te brengen. In deze geest en met deze bezieling zullen we uiteindelijk de zo fel begeerde oplossing van onze problemen bereiken. Net zoals het ooit in Zuid-Afrika gebeurd is en met vele andere bevrijdingsbewegingen in onze wereld.

4.3 Door onze liefde zullen we onrecht overwinnen en het fundament leggen voor een nieuwe samenleving, zowel voor onszelf als voor onze tegenstanders. Onze toekomst en hun toekomst zijn één. We hebben de keuze tussen de cyclus van geweld die ons beiden vernietigt of de vrede, waar wij beiden baat bij vinden. We doen een dringend beroep op Israël om het onrecht dat men ons aandoet te beëindigen. We vragen de waarheid van de werkelijkheid van de bezetting niet langer geweld aan te doen door te pretenderen dat het gaat om een strijd tegen terrorisme.
De wortels van dit ‘terrorisme’ liggen in het menselijk onrecht dat ons wordt aangedaan en de bezetting die ons wordt opgelegd. Als er een oprechte intentie bestaat het ‘terrorisme’ te beëindigen, moeten deze wortels worden verwijderd. We doen een dringend beroep op Israël om onze partner te zijn in vrede en niet in de cyclus van eindeloos geweld. Laten we samen het kwaad weerstaan: het kwaad van de bezetting en de duivelse cirkel van geweld.